ЁЯЪи UPTET EVS Previous Year Questions in Hindi | рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди

ЁЯЪи UPTET EVS Previous Year Questions in Hindi | рдкрд░реНрдпрд╛рд╡рд░рдг рдЕрдзреНрдпрдпрди

ЁЯЪи UPTET рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди (EVS) рдкूрд░्рд╡ рд╡рд░्рд╖ों рдХे рдк्рд░рд╢्рди ЁЯЪи

рдЕрддि рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рд╕ाрдордЧ्рд░ी - рднाрдЧ 1

ЁЯЪи UPTET рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди (EVS) рдкूрд░्рд╡ рд╡рд░्рд╖ों рдХे рдк्рд░рд╢्рди ЁЯЪи

рдЕрддि рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рд╕ाрдордЧ्рд░ी - рднाрдЧ 1

1. рд╡्рдпाрдкрдХ рдиिрдд (рдиिрдХेрдд), рд╕ंрдХुрдЪिрдд рдиिрдХ (рдиिрдХेрдд), рдмрдб़े рдЖрдХाрд░ рдХा рд╢рд░ीрд░ рддрдеा рдЖрдиुрд╡ंрд╢िрдХ рднिрди्рдирддा рдХी рдХрдоी рдоें рд╕े рдХौрди рдПрдХ рдХिрд╕ी рдк्рд░рдЬाрддि рдХे рд╡िрд▓ोрдкрди рдХे рд▓िрдП рдЙрдд्рддрд░рджाрдпी рдирд╣ीं рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рд╡्рдпाрдкрдХ рдиिрдХेрдд
2. рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо 'рдмाрдпोрдбाрдпрд╡рд░्рд╕िрдЯी' рд╢рдм्рдж рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХिрд╕рдиे рдХिрдпा рдеा-
рдЙрдд्рддрд░: рд╡ाрд▓्рдЯрд░ рдЬी рд░ोрдЬेрди рдиे
3. рдХिрд╕рдиे рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо 'рдЧрд╣рди рдкाрд░िрд╕्рдеिрддिрдХी' (рдбीрдк рдЗрдХोрд▓ॉрдЬी) рд╢рдм्рдж рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХिрдпा-
рдЙрдд्рддрд░: рдЕрд░्рдиीрдЬ рдиेрд╕ рдиे (1973 рдоें)
4. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХрдерди рд╕рд╣ी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЬैрд╡ рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рдЙрдкрд╕ंрдзि (рдк्рд░ोрдЯोрдХॉрд▓) рдЖрдиुрд╡ंрд╢िрдХ рд░ूрдкाрди्рддрд░िрдд рдЬीрд╡ों рд╕े рд╕рдо्рдмрдж्рдз рд╣ै
5. рднाрд░рдд рдоें рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓ा рдЬैрд╡рдордг्рдбрд▓ीрдп рдЖрд░рдХ्рд╖िрдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ुрдЖ-
рдЙрдд्рддрд░: рдиीрд▓рдЧिрд░ि (1986 рдоें)
6. 'рджрдг्рдбрдХाрд░рдг्рдп' рдк्рд░рджेрд╢ рд╕्рдеिрдд рдирд╣ीं рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢ рдоें
7. рдмुंрджाрд▓ा рдЬीрд╡рдордг्рдбрд▓ рдЖрд░рдХ्рд╖िрдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░, рдЬो рд╣ाрд▓ рдоें рд╣ी рдпूрдиेрд╕्рдХो рдХे рдоाрдирд╡ рддрдеाрд╡ рдЬीрд╡рдордг्рдбрд▓ рддंрдд्рд░ рдоें рд╕рдо्рдоिрд▓िрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै, рдХрд╣ाँ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рд╢्рд░ीрд▓ंрдХा рдоें
8. рдХौрди-рд╕ा 'рд╡рд░्рд▓्рдб рд╣ेрд░िрдЯेрдЬ рд╕ाрдЗрдЯ' (рд╡िрд╢्рд╡ рдзрд░ोрд╣рд░ рд╕्рдеाрди) рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдирди्рджा рджेрд╡ी рдмाрдпोрд╕्рдлीрдпрд░ рд░िрдЬрд░्рд╡
9. рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдкाрдпी рдЬाрддी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рд╢ाрди्рдд рдШाрдЯी (рдХेрд░рд▓)
10. рдЬीрд╡ाрд╢्рдо (Fossil) рдиेрд╢рдирд▓ рдкाрд░्рдХ рдЕрд╡рд╕्рдеिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢ (рдордг्рдбрд▓ा) рдоें
11. рднाрд░рдд рдоें рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдЪीрддा рдЖрд░рдХ्рд╖рдг рд╕्рдерд▓ рдХрд╣ाँ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдиाрдЧाрд░्рдЬुрди
12. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рднाрд░рдд рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз 'рдЯाрдЗрдЧрд░ рд░िрдЬрд░्рд╡' рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░: (рдХ) рд╕ुрди्рджрд░рд╡рди, (рдЦ) рд╕рд░िрд╕्рдХा рдФрд░ (3) рдХाрди्рд╣ा
13. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рд╕рд╣ी рд╕ुрдоेрд▓िрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░:
(рдХ) рдЧौрддрдо рдмुрдж्рдз - рдЭाрд░рдЦрдг्рдб
(рдЦ) рдбाрд▓्рдоा - рдмिрд╣ाрд░
(рдЧ) рд╕िрдорд▓ीрдкाрд▓ - рдЙрдб़ीрд╕ा
(рдШ) рдкेрд░िрдпाрд░ - рдХेрд░рд▓
14. рдЙрдд्рддрд░ рдк्рд░рджेрд╢ рдоें рдирд╡ाрдмрдЧंрдЬ рдкрдХ्рд╖ी рд╡िрд╣ाрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЙрди्рдиाрд╡ рдЬрдирдкрдж рдоें
15. рд╢ीрддрдХाрд▓ рдоें рдЖрдкрдХो рднाрд░рдд рдоें рд╕ाрдЗрдмेрд░िрдпाрдИ рд╕ाрд░рд╕ рдк्рд░ाрдпः рдХрд╣ाँ рджिрдЦाрдИ рджे рд╕рдХрддे рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░: рдХेрд╡рд▓ाрджेрд╡ рдШाрдиा рд╕ेंрдХ्рдЪुрдЕрд░ी
16. рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рдЬैрд╡-рд╡िрд╡िрдзрддा рд╢рдм्рдж рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХिрд╕рдиे рдХिрдпा рдеा-
рдЙрдд्рддрд░: рдбрдм्рд▓्рдпूрежрдЬीреж рд░ोрдЬेрди
17. рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рдк्рд░рдЬाрддि рд╡िрд╡िрдзрддा рдХिрд╕ рднौрдЧोрд▓िрдХ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдкाрдпी рдЬाрддी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рднूрдордз्рдп рд░ेрдЦीрдп рдк्рд░рджेрд╢ рдоें
18. 'рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХा рднрдг्рдбाрд░' рдЙрдкрдоा рдХिрд╕ рднौрдЧोрд▓िрдХ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХो рдк्рд░рджाрди рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЙрд╖्рдг рдХрдЯिрдмрди्рдзीрдп рд╡рд░्рд╖ा рд╡рди
19. рд╡िрд╢्рд╡ рдХी рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рдк्рд░рд╡ाрд▓ рднिрдд्рддि 'рдЧ्рд░ेрдЯ рдмैрд░िрдпрд░ рд░ीрдл' рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЖрд╕्рдЯ्рд░ेрд▓िрдпा
20. рднाрд░рдд рдоें рд╡рд░्рддрдоाрди рдоें рдХिрддрдиे рдЬैрд╡рдордг्рдбрд▓ рд░िрдЬрд░्рд╡ рд╣ैं, рдЕрди्рддिрдо рдЬैрд╡ рдордг्рдбрд▓ рд░िрдЬрд░्рд╡ рдХौрди-рд╕ा рд╣ै рдФрд░ рдЙрд╕े рдХрдм рдЬैрд╡ рдордг्рдбрд▓ рд░िрдЬрд░्рд╡ рдШोрд╖िрдд рдХिрдпा рдЧрдпा-
рдЙрдд्рддрд░: рдХ्рд░рдорд╢ः 18 рдЬैрд╡ рдордг्рдбрд▓ рд░िрдЬрд░्рд╡, рдЧ्рд░ेрдЯ рдиिрдХोрдмाрд░ (рдЕрди्рддिрдо) рдЬैрд╡ рдордг्рдбрд▓ рд░िрдЬрд░्рд╡, 2013 рдоें рдШोрд╖िрдд рдХिрдпा рдЧрдпा।
21. рд▓рдХ्рд╖рдж्рд╡ीрдк рд╕рдоूрд╣ рдХिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдж्рд╡ीрдк рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░: рдХोрд░рд▓ (рдоूंрдЧा) рдж्рд╡ीрдк
22. National Bio-Diversity Action Plan-2006 рдХिрд╕ рд▓िрдП рдк्рд░ाрд░рдо्рдн рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХी рд╕рд╣ी рдХाрд░्рдп-рдпोрдЬрдиा рд╢ुрд░ू рдХрд░рдиे рд╣ेрддु
23. рднाрд░рдд рдоें рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХो 'рдкाрд░िрд╕्рдеिрддिрдХ рдЙрд╖्рдг рд╕्рдерд▓' рдХी рд╕ंрдЬ्рдЮा рджी рдЬाрддी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдкрд╢्рдЪिрдоी рдШाрдЯ рдХो
24. рд╕ंрд╕ाрд░ рдоें рдХिрд╕ рджेрд╢ рдХे рд╡рдиों рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рдкाрдпी рдЬाрддी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдм्рд░ाрдЬीрд▓
25. рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рдХा рдХिрддрдиा рдк्рд░рддिрд╢рдд рднाрдЧ рднाрд░рдд рдоें рдкाрдпा рдЬाрддा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: 7.5-8.0%
26. рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдХे рд▓िрдП рдЕрди्рддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдШ (IUCN) рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╡िрд╢्рд╡ рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рд╕ंрдХрдЯाрдкрди्рди рдЬीрд╡ рдХрд╣ाँ рдкाрдпे рдЬाрддे рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░: рднाрд░рдд рдоें
27. IUCN рдХे рд░ेрдб рдбाрдЯा рдмुрдХ рдоें рд╕ंрдХрдЯाрдкрди्рди рдЬीрд╡ों рдХो рдХिрд╕ рд░ंрдЧ рдХे рдкृрд╖्рдаों рдкрд░ рджрд░्рд╢ाрдпा рдЬाрддा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЧुрд▓ाрдмी рдкृрд╖्рдаों рдкрд░
28. рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рд╕ंрдзि рдХрдм рд╕े рдк्рд░рднाрд╡ी рд╣ुрдИ-
рдЙрдд्рддрд░: 29 рджिрд╕рдо्рдмрд░, 1993
29. рд░ाрдЬीрд╡ рдЧाँрдзी рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЙрдж्рдпाрди рдЕрд╡рд╕्рдеिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдХрд░्рдиाрдЯрдХ рдоें
30. рдХाрд░्рдЯाрдЬेрдиा рдк्рд░ोрдЯोрдХॉрд▓ рдХा рд╕рдо्рдмрди्рдз рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЬैрд╡ рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рд╕рдордЭौрддा рд╕े
31. 'рдиोрдХрд░ेрдХ' рдЬैрд╡ рдордг्рдбрд▓ीрдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдЕрд╡рд╕्рдеिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдоेрдШाрд▓рдп
32. рд╣ाрд▓ рдоें рдХिрд╕ рджेрд╢ рдоें рдЬंрдЧрд▓ों рдоें рд▓рдЧी рдЖрдЧ рд╕े рдЫाрдпे рдзुंрдз рдХे рдХाрд░рдг рдЖрдкाрдд рдХाрд▓ рд▓рдЧाрдиा рдкрдб़ा-
рдЙрдд्рддрд░: рдорд▓ेрд╢िрдпा
33. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рд╕ुрдоेрд▓िрдд рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░:
(рдХ) рдиीрд▓рдЧिрд░ि - 1986
(рдЦ) рдиंрджा рджेрд╡ी - 1988
(рдЧ) рдХंрдЪрдирдЬंрдЧा - 2000
(рдШ) рд╕ुрди्рджрд░рд╡рди - 1989
34. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХрдерди рд╕рдд्рдп рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░:
(рдХ) рджрд▓рджрд▓ी рдкौрдзों рдоें рд╢्рд╡рд╕рди рдоूрд▓ рдкाрдпी рдЬाрддी рд╣ै。
(рдЦ) рдРрд╕े рдкौрдзों рдоें рдЬрд░ाрдпुрдЬ-рдЕंрдХुрд░рдг рдкाрдпा рдЬाрддा рд╣ै。
(рдЧ) рдРрд╕े рдкौрдзों рдоें рдХाрд░्рдпрдХीрдп рд╢ुрд╖्рдХрддा рдкाрдпी рдЬाрддी рд╣ै।
35. рдбॉреж рд╕рд▓ीрдо рдЕрд▓ी рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рдЦ्рдпाрддिрд▓рдм्рдз рд╡्рдпрдХ्рддिрдд्рд╡ рдеे-
рдЙрдд्рддрд░: рдкрдХ्рд╖ी рд╡िрд╢ेрд╖рдЬ्рдЮ
36. рдмिрдиा рдХिрд╕ी рд╡िрдШ्рди рд╡ाрд▓े рдкाрд░िрд╕्рдеिрддिрдХीрдп рддंрдд्рд░ों рдоें рдЬाрддिрдпों рдХी рд╡िрд▓ोрдкрди рджрд░ рдХिрддрдиी рдоाрдиी рдЧрдИ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдк्рд░рддि рджрд╢рдХ рдПрдХ рдЬाрддि
37. рдУрдЧीं, рд╕ौрдо्рдкेрди, рд╕ेрди्рдЯिрдирд▓ рддрдеा рдЬрд░рд╡ा рдХрд╣ाँ рдХी рдЬрдирдЬाрддि рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЕрдг्рдбрдоाрди рдХी
38. рдЪंрджрди рддрдеा рдкрдбाрдХ рдиाрдордХ рд╡ृрдХ्рд╖ рдХрд╣ाँ рдмрд╣ुрддाрдпрдд рд░ूрдк рдоें рдкाрдпे рдЬाрддे рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░: рдХрд░्рдиाрдЯрдХ рдПрд╡ं рдЕрдг्рдбрдоाрди рдоें।
39. рдбोрдбो рдкрдХ्рд╖ी рддрдеा рд▓ाрд▓ рдкाрдг्рдбा рдиाрдо рд╡िрд▓ुрдк्рдд рдЬीрд╡ рдЬाрддिрдпाँ рдХिрд╕ рджेрд╢ рдоें рдкाрдпी рдЬाрддी рдеीं-
рдЙрдд्рддрд░: рдХ्рд░рдорд╢ः рдоाрд░ीрд╢рд╕ рдПрд╡ं рдЪीрди
40. рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рдХ्рд╖рд░рдг рдХे рдХाрд░рдгों рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдХाрд░рдг рдХौрди-рд╕ा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЖрд╡ाрд╕ों рдХा рд╡िрдиाрд╢
41. рдХ्рд░िрдЯेрд╢िрдпрд╕ рддрдеा рдкрд░्рдоिрдпрди рдпुрдЧ рдХे рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рдХ्рд╖рд░рдг рдХा рдк्рд░рдоुрдЦ рдХाрд░рдг рдХ्рдпा рдеा-
рдЙрдд्рддрд░: рдЬрд▓рд╡ाрдпु рдкрд░िрд╡рд░्рддрди
42. рд╣ॉрдЯ рд╕्рдкाрдЯ рдХी рдЕрд╡рдзाрд░рдгा рдХे рдк्рд░рддिрдкाрджрдХ рдХौрди рдеे-
рдЙрдд्рддрд░: рдиाрд░्рдорди рдоाрдпрд░्рд╕ (1988)
43. рд╡िрд╢्рд╡ рдоें рдХिрддрдиे рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХे рд╕ंрд╡ेрджрдирд╢ीрд▓ рд╕्рдерд▓ рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░: 34 (рдЪौंрддीрд╕)
44. рднाрд░рдд рдоें рддीрди рд╣ॉрдЯ рд╕्рдкॉрдЯ рд╕्рдерд▓ рдХौрди-рдХौрди рд╕े рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░: рдХ्рд░рдорд╢ः рдкрд╢्рдЪिрдоी рдШाрдЯ, рдкूрд░्рд╡ी рд╣िрдоाрд▓рдп рддрдеा рд╣िрдоाрд▓рдпी рдХ्рд╖ेрдд्рд░।
45. рднाрд░рдд рдоें рдк्рд░рдердо рдЬैрд╡ рдордг्рдбрд▓ीрдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░ 'рдиीрд▓рдЧिрд░ि' рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी рдЧрдпी рдеी-
рдЙрдд्рддрд░: 1986 рдоें।
46. 'рдХрд▓्рдкрд╡ृрдХ्рд╖' рдЙрдкрдоा рдХिрд╕ рд╡ृрдХ्рд╖ рдХो рдк्рд░рджाрди рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдиाрд░िрдпрд▓
47. рджेрд╢ рдХे рдХिрд╕ рднाрдЧ рдХो 'рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХा рдж्рд╡ाрд░' рд╕ंрдЬ्рдЮा рдк्рд░рджाрди рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдкूрд░्рд╡ोрдд्рддрд░ рдХे рд░ाрдЬ्рдпों рдХो
48. рдмॉрдХ्рд╕ рдХ्рдпा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдШाрд╕
49. рд╕рдмрд╕े рдкुрд░ाрдиा рдЕрдиाрдЬ рдХिрд╕े рдоाрдиा рдЬाрддा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЬौ рдХो
50. рдЙрдб़рдиे рд╡ाрд▓ी рдЫिрдкрдХрд▓ी, рдЬिрд╕े рдб्рд░ेрдХो рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै, рднाрд░рдд рдоें рдХрд╣ाँ рдкाрдпी рдЬाрддी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдкрд╢्рдЪिрдоी рдШाрдЯ рдХे рдЬंрдЧрд▓ों рдоें
51. рдеाрдоिрди рдоृрдЧ рдХрд╣ाँ рдкाрдпा рдЬाрддा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдордгिрдкुрд░ (рд▓ोрдХрдЯрдХ)
52. рдЕрдзोрд▓िрдЦिрдд рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рд╕ुрдоेрд▓िрдд рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░:
(рдХ) рдХрд╕्рддूрд░ी рдоृрдЧ - рдмृрд╣рдж рд╣िрдоाрд▓рдп рдкрд░्рд╡рдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░
(рдЦ) рдЧिрд▓्рдмрди рдХрдкि - рдЧाрд░ो, рдЦाрд╕ी рдФрд░ рдЬрдпрди्рддिрдпा рдкрд░्рд╡рдд рд╢्рд░ेрдгिрдпाँ
(рдЧ) рдоृрдЧ - рдеाрд░ рд░ेрдЧिрд╕्рддाрди рдХ्рд╖ेрдд्рд░
(рдШ) рдкूрд░्рд╡ी рд╕рдоुрдж्рд░ рддрдЯीрдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░
53. рдирд╡ीрди рд╡िрдХрд╕िрдд рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдХी рдХौрди-рд╕ी рд╢ाрдЦा рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рдХे рд▓िрдП рдЦрддрд░े рдХी рдШंрдЯी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЬैрд╡-рдк्рд░ौрдж्рдпोрдЧिрдХी
54. рдЕрдзोрд▓िрдЦिрдд рдХрдерди рд╕рд╣ी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░:
(рдХ) рдПрдХ рдлрд╕рд▓ी рдХृрд╖ि рдХे рдХाрд░рдг рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рдХा рд╡िрдиाрд╢ рд╣ो рд░рд╣ा рд╣ै。
(рдЦ) рдмрд╣ुрдлрд╕рд▓ी рдЦेрддी рдХी рдкрдж्рдзрддि рд╕े рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рд░рд╣рддी рд╣ै。
(рдЧ) рдХाрд░्рдмрдиिрдХ рдЦेрддी рдХो рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоिрдд्рд░ рдЦेрддी рдХी рдЙрдкрдоा рджी рдЧрдИ рд╣ै।
55. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХрдерди рд╕рд╣ी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░:
(рдХ) рдЙрдд्рдкाрджрдХрддा рдПрд╡ं рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рдоें рд╡िрд░ोрдзाрдиुрдкाрдд рд╣ै。
(рдЦ) рд╡्рдпाрдкाрд░िрдХ рдПрд╡ं рдХृрд╖ि рдХी рдЙрдд्рдкाрджрдХрддा рдЕрдзिрдХ рддрдеा рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рдХрдо рд╣ोрддा рд╣ै。
(рдЧ) рдШрдб़िрдпाрд▓ рдХे рд▓िंрдЧ рдиिрд░्рдзाрд░рдг рдоें рддाрдкрдоाрди рд╡ृрдж्рдзि рд╕े рд╡्рдпрд╡рдзाрди рдЙрдд्рдкрди्рди рд╣ोрддा рд╣ै।
56. рд▓िрд╡िंрдЧ рдк्рд▓ेрдиेрдЯ рд╕ूрдЪрдХांрдХ рдХ्рдпा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХी рд╕्рдеिрддि рдХा рд╕ूрдЪрдХ
57. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрди-рд╕ा рд╕्рдеाрди рдЕрдм рддрдХ рд╕्рдеाрдкिрдд рдЬैрд╡ рдордг्рдбрд▓ рдЖрд░рдХ्рд╖िрдд рд╕्рдеाрдиों рдоें рдирд╣ीं рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдХрдЪ्рдЫ рдХी рдЦाрдб़ी।
58. рдХिрд╕ी рдк्рд░ाрдгी рдХो рд╡िрд▓ुрдк्рдд рдоाрдиा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै, рдЬ рдмрд╡рд╣ рдЕрдкрдиे рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЖрд╡ाрд╕ рдоें рдирд╣ीं рджेрдЦी рдЧрдпी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: 50 рд╡рд░्рд╖ рд╕े
59. рд╡ाрдгिрдЬ्рдпिрдХ рджृрд╖्рдЯि рд╕े рд▓ाрднрдк्рд░рдж рд╡ृрдХ्рд╖ों рдХी рдПрдХ рдкाрджрдк рдХृрд╖ि рдХी рдЕрдиुрдкрдо рдк्рд░ाрдХृрддि рдЫрдЯा рдХो рдирд╖्рдЯ рдХрд░ рд░рд╣ी рд╣ै, рдЗрдоाрд░рддी рд▓рдХрдб़ी рдХा рд╡िрдЪाрд░ рд╢ूрди्рдп рджोрд╣рди, рддाрдб़ рд░ोрдкрди рдХे рд▓िрдП рд╡िрд╢ाрд▓ рднूрдЦрдг्рдбों рдХा рдиिрд░्рд╡рдиीрдХрд░рдг, рдоैрди्рдЧ्рд░ोрд╡ों рдХा рд╡िрдиाрд╢, рдЖрджिрд╡ाрд╕िрдпों рдж्рд╡ाрд░ा рд▓рдХрдб़ी рдХी рдЕрд╡ैрдз рдХрдЯाрдИ рдФрд░ рдЕрдиाрдзिрдХाрд░ рдЖрдЦेрдЯ рд╕рдорд╕्рдпा рдХो рдЕрдзिрдХ рд╣ी рдЬрдЯिрд▓ рдмрдиाрддे рд╣ैं। рдЕрд▓рд╡рдг рдЬрд▓ рдХोрдЯрд░िрдХाрдПँ рдд्рд╡рд░िрдд рдЧрддि рд╕े рд╕ूрдЦ рд░рд╣ा рд╣ै, рдХ्рдпोंрдХि рдиिрд░्рд╡рдиीрдХрд░рдг рдФрд░ рдоैрди्рдЧ्рд░ोрд╡ों рдХा рд╡िрдиाрд╢ рд╣ो рд░рд╣ा рд╣ै। рдЗрд╕ рдЙрдж्рдзрд░рдг рд╕े рдиिрд░्рджेрд╢िрдд рд╕्рдеाрди рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рд╕ुрди्рджрд░ рд╡рди
60. рдпूрдиेрд╕्рдХो рдХा рдзрд░ोрд╣рд░ рд╕्рдеाрди рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдХेрд╡рд▓ा рджेрд╡ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЙрдж्рдпाрди
61. рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХा рд╣ॉрдЯрд╕्рдкॉрдЯ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдкूрд░्рд╡ी рд╣िрдоाрд▓рдп
62. рдбुрдЧोрди्рдЧ рдиाрдордХ рд╕рдоुрдж्рд░ी рдЬीрд╡ рдЬो рдХि рд╡िрд▓ोрдкрди рдХी рдХрдЧाрд░ рдкрд░ рд╣ै, рдХ्рдпा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рд╕्рддрдирдзाрд░ी (рдоैрдорд▓)
63. рдХौрди-рд╕ा рд╕्рдерд▓ рд╡рдирд╕्рдкрддि рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рд╣ेрддु рд╕्рд╡рд╕्рдеाрди рдкрдж्рдзрддि рдирд╣ीं рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рд╡ाрдирд╕्рдкрддिрдХ рдЙрдж्рдпाрди
64. рдХृрдд्рд░िрдо рдЧ्рд░ीрди рд╣ाрдЙрд╕ рдж्рд╡ाрд░ा рд╡рдирд╕्рдкрддिрдпों рдХा рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдХिрд╕ рд╡िрдзि рдХे рдЕрди्рддрд░्рдЧрдд рдЖрддा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЕрди्рдпрдд्рд░ рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдкрдж्рдзрддि
65. рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХे рд╣ॉрдЯрд╕्рдкॉрдЯ рдХो рдХिрди рдЖрдзाрд░ों рдкрд░ рдоाрди्рдпрддा рдк्рд░рджाрди рдХी рдЬाрддी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЬाрддि рдмрд╣ुрддाрдпрддा, рд╕्рдеाрдиिрдХрддा рдФрд░ рдЖрд╢ंрдХा рдмोрдз рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░
рдХ्рд░режрд╕ंреж рдЬैрд╡-рдордг्рдбрд▓ीрдп рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╕ंрдмंрдзिрдд рд░ाрдЬ्рдп рд╕्рдеाрдкрдиा рд╡рд░्рд╖
1рдиीрд▓рдЧिрд░ीрдХрд░्рдиाрдЯрдХ, рдХेрд░рд▓, рддрдоिрд▓рдиाрдбु1986
2рдиंрджाрджेрд╡ीрдЙрдд्рддрд░ाрдЦрдг्рдб1988
3рдиोрдХрд░ेрдХрдоेрдШाрд▓рдп1988
4рдЧ्рд░ेрдЯ рдиिрдХोрдмाрд░рдЕंрдбрдоाрди рдиिрдХोрдмाрд░ рдж्рд╡ीрдк1989
5рдорди्рдиाрд░ рдХी рдЦाрдб़ीрддрдоिрд▓рдиाрдбु1989
6рдоाрдирд╕рдЕрд╕рдо1989
7рд╕ुрди्рджрд░рд╡рдирдкрд╢्рдЪिрдо рдмंрдЧाрд▓1989
8рд╕िрдорд▓ीрдкाрд▓рдЙрдб़ीрд╕ा1994
9рдбिрдм्рд░ू рд╕ैрдЦोрд╡ाрдЕрд╕рдо1997
10рджेрд╣ांрдЧ рджेрдмांрдЧрдЕрд░ूрдгाрдЪрд▓ рдк्рд░рджेрд╢1998
11рдоंрдЪрдордвीрдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢1999
12рдЕрдЧрд╕्рдеा рдоाрд▓ाрдИрдХेрд░рд▓2005
13рдЦंрдЧрдирдбेрдЬांрдЧ (рдХंрдЪрдирдЬंрдШा)рд╕िрдХ्рдХिрдо2000
14рдЕрдЪाрдирдХрдоाрд░ (рдЕрдорд░рдХंрдЯрдХ)рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢ (рдЫрдд्рддीрд╕рдЧрдв़)2005
15рдХрдЪ्рдЫрдЧुрдЬрд░ाрдд2008
16рд╢ीрдд рдорд░ूрд╕्рдерд▓рд╣िрдоांрдЪрд▓ рдк्рд░рджेрд╢2009
17рд╢ेрд╖ाрдЪрд▓рдордЖрди्рдз्рд░ рдк्рд░рджेрд╢2010
18рдкрди्рдиाрдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢2011
66. рд╣िрдоाрд▓рдп рдкрд░्рд╡рдд рдк्рд░рджेрд╢ рдЬाрддि-рд╡िрд╡िрдзрддा рдХी рджृрд╖्рдЯि рд╕े рдЕрдд्рдпрди्рдд рд╕рдоृрдж्рдз рд╣ै। рдЗрд╕рдХा рдХ्рдпा рдХाрд░рдг рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЗрд╕рдХा рдк्рд░рдоुрдЦ рдХाрд░рдг рд╡िрднिрди्рди рдЬीрд╡ рднौрдЧोрд▓िрдХ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдХा рд╕ंрдЧрдо рд╣ोрдиा рд╣ै।
67. рднाрд░рдд рдХे рджो рдЬैрд╡-рд╡िрд╡िрдзрддा рд╕ंрд╡ेрджрдирд╢ीрд▓ рд╕्рдерд▓ рдХौрди-рд╕े рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░: рдк्рд░рдердо-рдкрд╢्рдЪिрдоी рдШाрдЯ рдФрд░ рдж्рд╡िрддीрдп-рдкूрд░्рд╡ी рд╣िрдоाрд▓рдп
68. рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХाрд░्рдп рдпोрдЬрдиा рдХрдм рдмрдиाрдИ рдЧрдИ-
рдЙрдд्рддрд░: 2008 рдоें
69. рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХрд╣ाँ рдкाрдИ рдЬाрддी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: рдЙрд╖्рдг рдХрдЯिрдмंрдзी рд╡рд░्рд╖ा рд╡рдиों рдоें
70. рднाрд░рдд рдХे рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХी рджृрд╖्рдЯि рд╕े рдЙрдд्рддेрдЬрдирд╢ीрд▓ рд╕्рдерд▓ рдоाрдиे рдЬाрддे рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░: (рдХ) рдкूрд░्рд╡ी рд╣िрдоाрд▓рдп рдФрд░ (рдЦ) рдкрд╢्рдЪिрдоी рдШाрдЯ
71. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рддीрди рдоाрдирдХों рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рдкрд╢्рдЪिрдоी рдШाрдЯ-рд╢्рд░ीрд▓ंрдХा рдПрд╡ं рдЗंрдбो-рд╡рд░्рдоा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдХो рдЬैрд╡рд╡िрд╡िрдзрддा рдХे рдк्рд░рдЦрд░ рд╕्рдерд▓ों (рд╣ॉрдЯ рд╕्рдкॉрдЯ्рд╕) рдХे рд░ूрдк рдоें рдоाрди्рдпрддा рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ुрдИ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░: (рдХ) рдЬाрддि рдмрд╣ुрддाрдпрддा (рд╕्рдкрд╢ीрдЬ рд░िрдЪрдиेрд╕), (рдЦ) рд╕्рдеाрдиिрдХрддा рдФрд░ (рдЧ) рдЖрд╢ंрдХा рдмोрдз
UPTeacherNews
UPTeacherNews

Editor at UpShiksha — verified updates on exams, results, scholarships and government jobs for UP students.

No comments yet — be the first

Open Comments →